VAT คืออะไร? ต้องจดทะเบียนเมื่อไหร่?
เขียนโดย พี่นุ้ย (ภคมน ปิยะธนาธร) — Founder & CEO | นักบัญชีผู้เชี่ยวชาญด้านภาษี · ประสบการณ์ด้านบัญชีกว่า 20 ปี เชี่ยวชาญด้านภาษี การวางระบบบัญชี และการดูแลบัญชีสำหรับธุรกิจออนไลน์
VAT คือภาษีมูลค่าเพิ่ม 7% ที่เก็บจากการขายสินค้า/บริการ — ต้องจดทะเบียนเมื่อรายรับเกิน 1.8 ล้านบาท/ปี ภายใน 30 วัน พร้อมหน้าที่ออกใบกำกับภาษีและยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือน
"VAT" เป็นคำที่เจ้าของธุรกิจได้ยินบ่อยที่สุด แต่หลายคนยังไม่แน่ใจว่ามันคือภาษีของใคร ต้องจดเมื่อไหร่ และจดแล้วชีวิตเปลี่ยนไปยังไง
คำตอบสั้น: VAT (ภาษีมูลค่าเพิ่ม) คือภาษี 7% ที่เก็บจากการขายสินค้าและบริการ ผู้ประกอบการเป็นคนเรียกเก็บจากลูกค้าแล้วนำส่งสรรพากร — ต้องจดทะเบียนเมื่อรายรับเกิน 1.8 ล้านบาท/ปี ภายใน 30 วันนับจากวันที่รายรับถึงเกณฑ์
VAT ทำงานอย่างไร
VAT ไม่ใช่ต้นทุนของธุรกิจโดยตรง แต่เป็นภาษีที่ "ผ่านมือ" เรา
- ภาษีขาย = VAT ที่เราเรียกเก็บจากลูกค้าตอนขาย
- ภาษีซื้อ = VAT ที่เราจ่ายไปตอนซื้อของ/บริการเข้าธุรกิจ
- ภาษีที่ต้องนำส่ง = ภาษีขาย − ภาษีซื้อ
ตัวอย่าง: เดือนนี้ขายได้ 500,000 บาท (ภาษีขาย 35,000) ซื้อสินค้า 300,000 บาท (ภาษีซื้อ 21,000) → นำส่งสรรพากร 35,000 − 21,000 = 14,000 บาท
ถ้าเดือนไหนภาษีซื้อมากกว่าภาษีขาย จะได้ "เครดิตภาษี" ยกไปใช้เดือนถัดไป หรือขอคืนเป็นเงินสดก็ได้
ต้องจดทะเบียน VAT เมื่อไหร่
| กรณี | ต้องทำอย่างไร |
|---|---|
| รายรับเกิน 1.8 ล้านบาท/ปี | ต้องจด ภายใน 30 วันนับจากวันที่รายรับถึงเกณฑ์ |
| รายรับยังไม่ถึง 1.8 ล้าน | จดโดยสมัครใจได้ ถ้าลูกค้าส่วนใหญ่เป็นบริษัทที่ต้องการใบกำกับภาษี |
| กิจการที่ได้รับยกเว้น | ไม่ต้องจด เช่น ขายพืชผลทางการเกษตร สัตว์ ขนส่งในประเทศ การศึกษา การรักษาพยาบาล |
สำคัญ: เกณฑ์ 1.8 ล้าน นับจาก รายรับ ไม่ใช่กำไร และนับรวมทุกช่องทางที่ขายในนามเดียวกัน (ดู รายได้เกิน 1.8 ล้านต้องทำยังไง)
จดแล้วมีหน้าที่อะไรบ้าง
- ออกใบกำกับภาษี ทุกครั้งที่ขาย (ดู ใบกำกับภาษีคืออะไร)
- จัดทำรายงานภาษีซื้อ–ภาษีขาย และรายงานสินค้าคงเหลือ
- ยื่นแบบ ภ.พ.30 ทุกเดือน ภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป แม้เดือนนั้นไม่มียอดขายก็ต้องยื่น (ดู ภ.พ.30 คืออะไร)
- เก็บเอกสารไว้อย่างน้อย 5 ปี เผื่อสรรพากรขอตรวจ
ข้อดี–ข้อควรระวังของการจด VAT
ข้อดี
- ขอคืนภาษีซื้อได้ ทำให้ต้นทุนสินค้า/อุปกรณ์ถูกลง 7%
- ลูกค้าที่เป็นบริษัทมักเลือกซื้อจากผู้ขายที่ออกใบกำกับภาษีได้
- ดูน่าเชื่อถือ พร้อมรับงานใหญ่
ข้อควรระวัง
- ราคาขายต้องบวก 7% (หรือยอมรับกำไรลดลงถ้าไม่ปรับราคา)
- งานเอกสารเพิ่มขึ้น ต้องยื่นแบบทุกเดือนไม่มีพลาด
- ไม่จดตามกำหนดมีเบี้ยปรับและเงินเพิ่มย้อนหลัง
> 💬 ไม่แน่ใจว่าธุรกิจของคุณควรจด VAT ตอนนี้หรือรอก่อน? ทักไลน์ @deworkac ให้ทีมช่วยคำนวณให้
สรุป
VAT คือภาษี 7% ที่เราเก็บจากลูกค้าแล้วส่งต่อให้สรรพากร ต้องจดเมื่อรายรับเกิน 1.8 ล้านบาท/ปี และจดแล้วต้องออกใบกำกับภาษี ทำรายงาน และยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือน — วางระบบให้ดีตั้งแต่แรก จะไม่ปวดหัวทีหลัง
อ่านต่อ: แม่ค้าออนไลน์ต้องจด VAT ไหม · ภ.พ.30 คืออะไร
📥 โหลดฟรี: Checklist เตรียมจด VAT — ทักไลน์ @deworkac พิมพ์ "VAT"
ให้ Dework ดูแลจดทะเบียน VAT + ยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือนให้ครบ — บริการรับทำบัญชีรายเดือน นัดปรึกษาฟรี 15 นาที
> ⚠️ ความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะราย · อ้างอิง: ประมวลรัษฎากร หมวด 4 ภาษีมูลค่าเพิ่ม (ม.81, ม.82/3, ม.85, ม.85/1)
❓ คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
VAT คืออะไร?
ภาษีมูลค่าเพิ่ม อัตรา 7% ที่เก็บจากการขายสินค้าและบริการ ผู้ประกอบการเรียกเก็บจากลูกค้าแล้วนำส่งกรมสรรพากรทุกเดือนผ่านแบบ ภ.พ.30
ต้องจด VAT เมื่อไหร่?
เมื่อรายรับจากการขายสินค้าหรือบริการเกิน 1.8 ล้านบาทต่อปี ต้องยื่นจดทะเบียนภายใน 30 วันนับจากวันที่รายรับถึงเกณฑ์ หากยังไม่ถึงเกณฑ์สามารถจดโดยสมัครใจได้
จด VAT แล้วต้องทำอะไรบ้าง?
ออกใบกำกับภาษีทุกครั้งที่ขาย จัดทำรายงานภาษีซื้อ–ภาษีขาย และยื่นแบบ ภ.พ.30 ทุกเดือนภายในวันที่ 15 ของเดือนถัดไป แม้เดือนนั้นจะไม่มียอดขายก็ต้องยื่น