ภาษีย้อนหลังคิดยังไง?
เขียนโดย พี่นุ้ย (ภคมน ปิยะธนาธร) — Founder & CEO | นักบัญชีผู้เชี่ยวชาญด้านภาษี · ประสบการณ์ด้านบัญชีกว่า 20 ปี เชี่ยวชาญด้านภาษี การวางระบบบัญชี และการดูแลบัญชีสำหรับธุรกิจออนไลน์
ภาษีย้อนหลัง = ภาษีที่ควรเสีย + เบี้ยปรับ (1-2 เท่า) + เงินเพิ่ม 1.5%/เดือน — ตัวอย่างคำนวณจริงทั้งภาษีเงินได้บุคคล นิติบุคคล และ VAT เทียบกรณียื่นเองกับถูกประเมิน และเบี้ยปรับลดได้เท่าไหร่
"ภาษีย้อนหลัง 3 ปี จะโดนเท่าไหร่?" — คำตอบไม่ใช่แค่ภาษีที่ควรเสีย แต่มีเบี้ยปรับและเงินเพิ่มซ้อนขึ้นมา บทความนี้แสดงวิธีคิดทีละบรรทัด พร้อมตัวอย่างตัวเลขจริง
คำตอบสั้น: ภาษีย้อนหลัง = ภาษีที่ควรเสีย (คำนวณจากรายได้จริงที่ตรวจพบ) + เบี้ยปรับ (2 เท่าถ้าไม่ยื่นแบบ / 1 เท่าถ้ายื่นไว้แต่ขาด — ลดได้ถ้ายื่นเพิ่มเติมเอง) + เงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือน ของภาษีที่ขาด นับจากวันครบกำหนดจนถึงวันชำระ (ไม่เกินจำนวนภาษี ลดไม่ได้) — ยิ่งหลายปี เงินเพิ่มยิ่งสะสม
สูตรพื้นฐาน
ภาษีย้อนหลังที่ต้องจ่าย
= ภาษีที่ควรเสีย (ต่อปี)
+ เบี้ยปรับ (ภาษีที่ขาด × 1 หรือ 2 เท่า, ลดได้)
+ เงินเพิ่ม (ภาษีที่ขาด × 1.5% × จำนวนเดือนที่ช้า, สูงสุดไม่เกินภาษีที่ขาด)
ตัวอย่างที่ 1 — บุคคลธรรมดา ขายของออนไลน์ ไม่เคยยื่น
ปี 2567 ยอดขาย 1,500,000 ไม่มีเอกสารต้นทุน (สรรพากรหักเหมา 60%) ถูกตรวจพบ ก.ย. 2569 (ช้า ~18 เดือนจากกำหนด มี.ค. 2568)
| บรรทัด | จำนวน |
|---|---|
| เงินได้หลังหักค่าใช้จ่าย 60% | 600,000 |
| หักลดหย่อนส่วนตัว | −60,000 |
| เงินได้สุทธิ | 540,000 |
| ภาษีที่ควรเสีย (7,500 + 20,000 + 6,000) | 33,500 |
| เบี้ยปรับ 2 เท่า (ไม่ยื่นแบบ) | 67,000 |
| เงินเพิ่ม 1.5% × 18 เดือน = 27% | 9,045 |
| รวมถ้าถูกประเมิน | ≈ 109,500 |
| รวมถ้ายื่นเพิ่มเติมเอง (เบี้ยปรับลดเหลือประมาณ 0–20%) | ≈ 42,500–56,000 |
ต่างกัน 2 เท่า — เพราะเบี้ยปรับคือก้อนใหญ่สุด และเป็นก้อนเดียวที่ลดได้
ตัวอย่างที่ 2 — บริษัท ยื่น ภ.ง.ด.50 ไว้ แต่รายจ่ายถูกบวกกลับ
ยื่นกำไร 400,000 (ภาษี 15,000) สรรพากรตัดรายจ่ายไม่มีบิล 300,000 → กำไรทางภาษี 700,000
| บรรทัด | จำนวน |
|---|---|
| ภาษีที่ควรเสีย (300,000 × 0% + 400,000 × 15%) | 60,000 |
| ภาษีที่ยื่นไว้แล้ว | −15,000 |
| ภาษีที่ขาด | 45,000 |
| เบี้ยปรับ 1 เท่า (ยื่นไว้แต่ขาด) | 45,000 |
| เงินเพิ่ม 1.5% × 12 เดือน | 8,100 |
| รวม | ≈ 98,100 |
ตัวอย่างที่ 3 — VAT ไม่จดทะเบียนทั้งที่เกินเกณฑ์
ยอดขายส่วนที่เกินเกณฑ์ 2,000,000 บาท
| บรรทัด | จำนวน |
|---|---|
| VAT ย้อนหลัง 2,000,000 × 7/107 | 130,841 |
| เบี้ยปรับ 2 เท่า | 261,682 |
| เงินเพิ่ม 1.5% × 12 เดือน | 23,551 |
| รวม | ≈ 416,000 |
ดูรายละเอียดเพิ่มที่ ไม่จด VAT โดนอะไรบ้าง
เบี้ยปรับลดได้เท่าไหร่
สรรพากรมีระเบียบลดเบี้ยปรับให้ผู้ที่ ยื่นแบบและชำระเองก่อนถูกตรวจพบ — โดยหลักยิ่งยื่นเร็วหลังกำหนด ยิ่งลดมาก (ตั้งแต่ลดจนเกือบหมด ไปจนถึงลดบางส่วนถ้าช้ามาก) และกรณีถูกตรวจแล้วแต่ให้ความร่วมมือดี ก็ยังขอลดได้บางส่วนตามดุลพินิจ
เงินเพิ่ม 1.5%/เดือน ลดไม่ได้ — เป็นสิ่งเดียวที่หยุดได้ด้วยการ "ชำระเร็ว" เท่านั้น
สิ่งที่ทำให้ตัวเลขต่ำลงได้
- หาเอกสารรายจ่ายให้ได้มากที่สุด → ภาษีที่ควรเสียลด → เบี้ยปรับ/เงินเพิ่มลดตาม
- ใช้สิทธิ์ลดหย่อนที่ลืมใช้ (ประกัน กองทุน บุตร บิดามารดา)
- แยกเงินเข้าที่ไม่ใช่รายได้ออก พร้อมหลักฐาน (เงินกู้ โอนคืน โอนระหว่างบัญชีตัวเอง)
- ยื่นเพิ่มเติมเองก่อนถูกประเมิน → ตัดเบี้ยปรับ
- ชำระเร็ว → หยุดเงินเพิ่ม
> 💬 อยากรู้ตัวเลขจริงของเคสคุณก่อนเข้าพบสรรพากร? ทักไลน์ @deworkac ส่งยอดขาย/statement มา ทีมคำนวณทั้ง 2 กรณี (ยื่นเอง vs ถูกประเมิน) ให้เห็นชัด
สรุป
ภาษีย้อนหลัง = ภาษีที่ขาด + เบี้ยปรับ 1–2 เท่า + เงินเพิ่ม 1.5%/เดือน — เบี้ยปรับคือก้อนใหญ่สุดและลดได้ด้วยการยื่นเอง เงินเพิ่มหยุดได้ด้วยการจ่ายเร็ว และเอกสารรายจ่ายทุกใบคือเงินที่ประหยัดได้จริง
อ่านต่อ: โดนเรียกภาษีย้อนหลังหลายปี · ภาษีค้างจ่ายทำยังไง
📥 โหลดฟรี: ตารางคำนวณภาษีย้อนหลัง (Excel) — ทักไลน์ @deworkac พิมพ์ "คำนวณย้อนหลัง"
ให้ Dework คำนวณและเจรจาลดเบี้ยปรับให้ — บริการวางแผนภาษี นัดปรึกษาฟรี 15 นาที
> ⚠️ ความรู้ทั่วไป ไม่ใช่คำแนะนำเฉพาะราย · อ้างอิง: ม.22, ม.26, ม.27, ม.89, ม.89/1 ประมวลรัษฎากร · ตัวเลขในตัวอย่างเป็นการประมาณ อัตราลดเบี้ยปรับเป็นไปตามระเบียบกรมสรรพากร
❓ คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
ภาษีย้อนหลังคิดอย่างไร?
คำนวณภาษีที่ควรเสียจากรายได้จริงที่ตรวจพบ บวกเบี้ยปรับ 2 เท่าถ้าไม่ยื่นแบบ (1 เท่าถ้ายื่นไว้แต่ขาด) และบวกเงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือนของภาษีที่ขาด นับจากวันครบกำหนดจนถึงวันชำระ
เบี้ยปรับภาษีย้อนหลังลดได้ไหม?
ลดได้ถ้ายื่นแบบเพิ่มเติมและชำระเองก่อนถูกตรวจพบ โดยยิ่งยื่นเร็วยิ่งลดมาก และกรณีถูกตรวจแล้วแต่ให้ความร่วมมือดีก็ขอลดได้บางส่วน แต่เงินเพิ่ม 1.5% ต่อเดือนลดไม่ได้
ถูกประเมินภาษีย้อนหลังแล้วทำอย่างไรให้จ่ายน้อยลง?
หาเอกสารรายจ่ายให้ครบเพื่อลดฐานภาษี แยกเงินเข้าที่ไม่ใช่รายได้ออกพร้อมหลักฐาน ใช้สิทธิ์ลดหย่อนที่ลืมใช้ และชำระเร็วเพื่อหยุดเงินเพิ่ม ถ้าไม่เห็นด้วยกับการประเมินให้อุทธรณ์ภายใน 30 วัน