ภาษีเฉพาะธุรกิจ

รับทำบัญชี คลินิก ธุรกิจสถานพยาบาล ต้องรู้ภาษีอะไรบ้าง

ธุรกิจคลินิกมีประเด็นภาษีเฉพาะตัว ทั้งเรื่องยกเว้น VAT บริการทางการแพทย์ ค่าตอบแทนแพทย์ และรายได้รับล่วงหน้าจากแพคเกจคอร์สรักษา

ธุรกิจคลินิก ต้องรู้เรื่องบัญชีและภาษีอะไรบ้าง

คลินิกและสถานพยาบาลมีรายได้จากหลายทาง ทั้งค่าบริการรักษา ค่ายาและเวชภัณฑ์ รวมถึงแพคเกจคอร์สรักษาที่ลูกค้าจ่ายล่วงหน้า แต่ละส่วนมีวิธีจัดการทางบัญชีและภาษีที่ต่างกัน หากแยกไม่ถูกต้องอาจเสียภาษีเกินความจำเป็นหรือเสี่ยงถูกประเมินย้อนหลัง

ภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) กับบริการทางการแพทย์

รายได้จากการประกอบโรคศิลปะและการรักษาพยาบาลโดยสถานพยาบาลตามกฎหมาย ได้รับยกเว้นภาษีมูลค่าเพิ่มตามประมวลรัษฎากร แต่ประเด็นที่คลินิกต้องระวังคือ รายได้บางส่วนที่ไม่ใช่การรักษาพยาบาลโดยตรง เช่น การขายผลิตภัณฑ์เสริมความงามหรืออาหารเสริมทั่วไปที่ไม่ได้เป็นส่วนหนึ่งของการรักษา อาจเข้าข่ายต้องเสียภาษีมูลค่าเพิ่มตามปกติหากมีรายได้ถึงเกณฑ์ที่ต้องจดทะเบียน

คลินิกจึงควรแยกบัญชีรายได้เป็นหมวดหมู่ชัดเจน ระหว่างรายได้ค่ารักษาที่ได้รับยกเว้น VAT กับรายได้จากการขายสินค้าที่อาจต้องเสีย VAT เพื่อคำนวณภาษีได้ถูกต้องและลดความเสี่ยงถูกตรวจสอบ

ค่าตอบแทนแพทย์และภาษีหัก ณ ที่จ่าย

กรณีคลินิกจ่ายค่าตอบแทนให้แพทย์ที่มาปฏิบัติงานในลักษณะไม่ใช่ลูกจ้างประจำ เช่น แพทย์ที่มาตรวจเป็นรอบหรือตามคิว เงินได้ส่วนนี้มักถือเป็นเงินได้จากวิชาชีพอิสระ ซึ่งผู้จ่ายมีหน้าที่หักภาษี ณ ที่จ่ายตามอัตราที่กรมสรรพากรกำหนดก่อนนำส่ง อัตราและเงื่อนไขที่แน่นอนอาจแตกต่างกันตามลักษณะการว่าจ้างแต่ละกรณี แนะนำให้ตรวจสอบกับผู้ทำบัญชีหรือปรึกษาผู้เชี่ยวชาญด้านภาษีเพื่อความถูกต้องก่อนดำเนินการทุกครั้ง

สต๊อกยาและเวชภัณฑ์

คลินิกที่มีการขายยาหรือเวชภัณฑ์ควรมีระบบคุมสต๊อกที่ชัดเจน เพราะเกี่ยวข้องโดยตรงกับการคำนวณต้นทุนขายและกำไรที่แท้จริงของกิจการ นอกจากนี้การจัดเก็บและจำหน่ายยาบางประเภทยังมีข้อกำหนดตามกฎหมายยาที่เกี่ยวข้องเพิ่มเติม ซึ่งควรตรวจสอบให้ครบถ้วนควบคู่ไปกับเรื่องบัญชี

รายได้รับล่วงหน้าจากแพคเกจคอร์สรักษา

คลินิกจำนวนมากขายแพคเกจหรือคอร์สรักษาที่ลูกค้าจ่ายเงินล่วงหน้าทั้งก้อน แต่ยังไม่ได้รับบริการครบทุกครั้ง ในทางบัญชี เงินส่วนนี้ควรบันทึกเป็น รายได้รับล่วงหน้า (Deferred Revenue) แล้วทยอยรับรู้เป็นรายได้ตามจำนวนครั้งที่ให้บริการจริง ไม่ใช่รับรู้เป็นรายได้ทั้งก้อนทันทีที่ได้รับเงิน เพื่อให้งบการเงินสะท้อนผลการดำเนินงานที่แท้จริงของแต่ละงวด

คำถามที่พบบ่อย

คลินิกที่มีรายได้เฉพาะค่ารักษา ต้องจดทะเบียน VAT ไหม

รายได้จากการรักษาพยาบาลโดยสถานพยาบาลตามกฎหมายได้รับยกเว้น VAT จึงไม่ต้องนำรายได้ส่วนนี้มานับรวมเพื่อจดทะเบียน แต่ถ้าคลินิกมีรายได้จากการขายสินค้าที่ไม่เข้าข่ายยกเว้นด้วย ต้องพิจารณารายได้ส่วนนั้นแยกต่างหาก

จ่ายค่าตอบแทนแพทย์ freelance ต้องออกเอกสารอะไรให้แพทย์

โดยทั่วไปต้องออกหนังสือรับรองการหักภาษี ณ ที่จ่ายให้แพทย์เก็บไว้เป็นหลักฐานยื่นภาษีเงินได้บุคคลธรรมดาของแพทย์เอง

แพคเกจคอร์สรักษาที่ลูกค้าซื้อแล้วไม่มาใช้บริการจนหมดอายุ ต้องทำอย่างไรทางบัญชี

ต้องพิจารณาตามเงื่อนไขที่ตกลงกับลูกค้าและนโยบายของคลินิก โดยทั่วไปยอดคงเหลือที่ยังไม่ได้ให้บริการและไม่มีการคืนเงิน จะทยอยรับรู้เป็นรายได้เมื่อสิ้นสุดสิทธิ์ตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ ควรปรึกษาผู้ทำบัญชีเพื่อกำหนดวิธีบันทึกที่เหมาะสมกับนโยบายของคลินิก

สรุป

ธุรกิจคลินิกมีจุดที่ต้องระวังเฉพาะตัวหลายเรื่อง ตั้งแต่การแยกรายได้ที่ได้รับยกเว้น VAT ภาษีหัก ณ ที่จ่ายค่าตอบแทนแพทย์ ไปจนถึงการรับรู้รายได้จากแพคเกจคอร์สรักษาล่วงหน้า การมีสำนักงานบัญชีที่เข้าใจธุรกิจสถานพยาบาลช่วยให้คลินิกของคุณเสียภาษีถูกต้องและไม่พลาดประเด็นสำคัญ

บริหารคลินิกและอยากวางระบบบัญชีให้ถูกต้องตั้งแต่ต้น? ทักมาคุยรายละเอียดได้เลยค่ะ

อ่านต่อเรื่องที่เกี่ยวข้อง